RijnlandRoute: unieke Romeinse inscriptie gevonden

Valkenburg (ZH) – Er is een unieke Romeinse inscriptie gevonden op één van de palen van de Romeinse weg, die langs de Ir. G. Tjalmaweg (N206) is aangetroffen bij archeologische opgravingen voor de RijnlandRoute: “COH II CR”. De inscriptie stamt hoogstwaarschijnlijk uit het jaar 125 na Christus en is zeer bijzonder, want hij laat zien door wie de Romeinse weg bijna 2000 jaar geleden werd gebouwd. Iets vergelijkbaars is in Nederland nog nooit aangetroffen.

Wat betekent de inscriptie?

Het gaat om het stempel COH II CR, letterlijk Cohors II Civium Romanorum, van het tweede cohort van de Romeinse burgers. Dit is een gespecialiseerde eenheid van het Romeinse leger van 500 man, die als aannemer fungeerde voor het uitvoeren van allerlei bouwwerkzaamheden.

Enthousiast over inscriptie

Jasper de Bruin, conservator RMO, is enthousiast over de vondst: “Tot voor kort was niet bekend of de Romeinse weg door soldaten, burgers, de lokale bevolking of misschien wel slaven werd gebouwd. Nu blijkt uit de inscriptie dat bijna 2000 jaar geleden het tweede cohort van de Romeinse burgers de Romeinse weg aanlegden bij Valkenburg, die als voorganger van de huidige RijnlandRoute gezien kan worden.”

Inscriptie toont systematiek bij aanleg wegen

De inscriptie laat zien dat de Romeinse weg heel systematisch is gebouwd. Op grote schaal zijn bomen van dezelfde dikte en lengte gekapt, uit een speciaal kweekbos. Vermoedelijk kon dit hout als een soort doe-het-zelf bouwpakket besteld worden. Het hout werd gebundeld en naar de bouwplaats gebracht en daar met een Romeinse heimachine in de grond geheid. De constructie van de Romeinse Weg was een militair bouwproject zonder weerga in de geschiedenis van de Lage Landen.

Archeologisch onderzoek naar inscriptie

Van de ruim 470 palen die zijn gelicht en onderzocht vertoont slechts één paal een inscriptie. De vondst levert ook weer nieuwe vragen op, zoals in welk deel van het bouwproces was het tweede cohort actief? Waren er nog andere eenheden die aan deze weg bouwden? Deze vragen worden verwerkt in het archeologisch onderzoek, dat wordt uitgevoerd door ADC ArcheoProjecten uit Amersfoort, ondersteund door medewerkers van het Rijksmuseum van Oudheden (RMO), de Universiteit Leiden en vrijwilligers. In 2020 worden de resultaten van het archeologisch onderzoek gepubliceerd.

Romeinse opgraving “Weerdkampen”

In oktober 2018 is over een lengte van ruim 125 meter een groot aantal houten palen aangetroffen. De palen waren onderdeel van een weg uit de Romeinse tijd, die verhoogd in het landschap heeft gelegen. De vondst kwam aan het licht tijdens archeologisch onderzoek dat de provincie Zuid-Holland langs de Tjalmaweg in Katwijk uitvoert, ter voorbereiding op de werkzaamheden voor de RijnlandRoute. De naam Weerdkampen dankt zijn naam aan de vermelding op de historische kadastrale minuten van 1825 (oudst gebruikte topografische kaart in Nederland), waar deze naam al genoemd werd voor dit gebied. ‘Weerd’ staat voor menigte, volk en slaat op ‘daar waar mensen gewoond hebben’.

Rijke vindplaats

Dit deel van de Romeinse weg liep door een Romeinse nederzetting, waarvan onder andere huisplattegronden, greppels en grachten, en een grafveld met crematiegraven en een inhumatiegraf zijn opgegraven. In de grachten zijn grote hoeveelheden aardewerk, fragmenten van leren schoeisel, munten, houten voorwerpen, dakpannen, pleisterwerk en een visfuik aangetroffen. Dit zijn waardevolle vondsten die een completer beeld geven van de bewoningsgeschiedenis van dit deel van Zuid-Holland en de Romeinse Limes.

Expositie

Over het onderzoek en de opgraving bij Weerdkampen organiseert de provincie begin 2020 een Open Dag Archeologie RijnlandRoute. Zodra de inscriptie en andere vondsten geconserveerd zijn worden ze permanent tentoongesteld in het informatiecentrum RijnlandRoute en in het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden.

Romeinse Limes

Deze opgravingen maken onderdeel uit van het archeologisch onderzoek naar de Romeinse Limes, de oude noordgrens van het Romeinse Rijk. Romeinse soldaten hebben zich in dit gebied bijna driehonderd jaar beziggehouden met de aanleg en het onderhoud van forten, wachttorens, grachten, wegen en havens langs de Oude Rijn en de kust. Door de samenstelling van de Zuid-Hollandse bodem is veel hiervan in de grond bewaard gebleven. Vanwege de grote archeologische betekenis is de Romeinse Limes voorgedragen om benoemd te worden tot UNESCO-Werelderfgoed.

Vindplaatsen Rijnlandroute in kaart brengen

De provincie brengt de vindplaatsen in het projectgebied van de RijnlandRoute dan ook graag in een vroeg stadium in beeld en waar nodig stelt zij daarbij de archeologische vondsten veilig, conserveert en behoudt zij deze. Het liefst behouden wij vondsten ter plekke (in situ) in de bodem. Kan dat niet, dan worden vindplaatsen ex situ (=middels een opgraving) behouden. Zo beschermt de provincie haar archeologisch erfgoed en maken wij het beleefbaar voor een groter publiek.

Planning werkzaamheden aanpassing N206

De provincie Zuid-Holland laat conform wet- en regelgeving, ruim voordat de werkzaamheden aan de N206 Ir. G. Tjalmaweg voor de RijnlandRoute beginnen, archeologisch onderzoek uitvoeren. Het archeologisch onderzoek heeft geen gevolgen voor de planning van de werkzaamheden aan de Tjalmaweg. Deze werkzaamheden starten volgens planning begin 2020.

RijnlandRoute

De provincie Zuid-Holland, Rijkswaterstaat en de aannemers Comol5 en Boskalis bouwen de RijnlandRoute. Het project RijnlandRoute is een nieuwe weg tussen Katwijk – via de A44 – en de A4 bij Leiden. De weg lost huidige knelpunten op en draagt bij aan een betere doorstroming in de regio Holland Rijnland, met name rondom Leiden en Katwijk. De aanpassingen aan de N206 Ir. G. Tjalmaweg maken deel uit van de RijnlandRoute.

Informatie

Meer informatieMeer informatie over de RijnlandRoute staat op www.rijnlandroute.nl. Hier kunt u zich ook aanmelden voor de digitale nieuwsbrief van de RijnlandRoute. Meer informatie over archeologie in de provincie Zuid-Holland staat op https://www.zuid-holland.nl/onderwerpen/landschap/cultuur-erfgoed/ en op https://geschiedenisvanzuidholland.nl/

Laatste Nieuws

Sportakkoord helpt bij actieplan verenigingen

Noordkop – Stel, je hebt een geweldig plan voor een sportakkoord. Je vereniging wil graag een mountainbikeroute in de omgeving aanleggen. Of...

Zwemmende ree in Goudse gracht weer boven water

Gouda - Naar aanleiding van een artikel in het AD en een gedeeld filmpje over een zwemmende ree die te water...

Bibliotheek Twenterand in de zomervakantie!

De thuisblijvers kunnen de hele zomer door in de bibliotheken in Twenterand terecht. Er staan rijen met (ont)spannende, romantische en avontuurlijke...

Drugsschuur in Gerkesklooster gesloten

Gerkesklooster - Burgemeester Oebele Brouwer van gemeente Achtkarspelen heeft op dinsdagmiddag 14 juli 2020 een schuur aan de Oosterboeren in Gerkesklooster gesloten....

Besluit 1ste kwaliteitsmeting zonneparken na de zomer

Begin juni is de commissie beoordeling zonneparken Meierijstad aan de slag gegaan met debeoordeling van plannen voor zonneparken in Meierijstad. Het...

15 projecten energietransitie en nieuwe banen in Rotterdam

Rotterdam - Rotterdam heeft 15 projecten vastgesteld om de energietransitie te versnellen. In september 2019 ging de gemeente van start met het...

Voor elke inwoner in Weert 2 bomen erbij!

Gemeente Weert ontvangt € 500.000 voor ruim 100.000 bomen van provincie Limburg om haar ambities als Groenste stad hoog te houden....

Straten vernoemd naar bekende Kerkradenaren

Kerkrade - De bekende Kerkradenaren Wiel Coerver, Nico Ploum, Thijs Wöltgens en Paul Meijs krijgen straten naar hen vernoemd. De vier...

Eendenkooi wordt monument

De Eendenkooi Van der Eng is aangewezen als gemeentelijk monument. De eendenkooi vormt een waardevol stukje erfgoed en heeft bijzondere natuur-...

Regio Zwolle gaat voor brede welvaart door miljoenenimpuls

Zwolle - Het moment is daar: Rijk en Regio Zwolle hebben een akkoord bereikt over de Regio Deal Regio Zwolle.  Maandag...

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here

Regio Online Nederland gebruikt cookies voor het optimaal functioneren van haar website, het bijhouden van statistieken via analytische cookies en genereren van inkomsten via marketing cookies. Door gebruik te maken van deze cookies kunnen wij naast een goede beleving voor onze lezers, de diensten van de website gratis en openbaar houden, zonder abonnementen of andere kosten. Accepteer deze cookies om verder te kunnen lezen. Dit hoeft maar eenmalig, tenzij u de browser en cookie geschiedenis van uw browser leegt. Dan zal opnieuw om toestemming gevraagd worden. De cookie waarmee u deze voorwaarden accepteert is over het algemeen 1 jaar geldig. Daarna wordt opnieuw om toestemming gevraagd.
Voor meer vragen kan er contact opgenomen met de redactie via 0180 68 44 24
Regio Online Nederland gebruikt cookies voor het optimaal functioneren van haar website, het bijhouden van statistieken via analytische cookies en genereren van inkomsten via marketing cookies. Door gebruik te maken van deze cookies kunnen wij naast een goede beleving voor onze lezers, de diensten van de website gratis en openbaar houden, zonder abonnementen of andere kosten. Accepteer deze cookies om verder te kunnen lezen. Dit hoeft maar eenmalig, tenzij u de browser en cookie geschiedenis van uw browser leegt. Dan zal opnieuw om toestemming gevraagd worden. De cookie waarmee u deze voorwaarden accepteert is over het algemeen 1 jaar geldig.